PAYLAŞ

 

Bulgaristan’da Müslüman Türklerin haklarını savunmuş, ömrünü eşitlik ve özgürlük davasına adamış Nuri Turgut ADALI’YI ve mücadelesini unutmadık. Şiirleri ile Bulgaristan Türklerinin sesi olan Nuri Turgut ADALI, 11 Eylül 1922 tarihinde Bulgaristan’ın Kırcaali ilinin Kirkovo ilçesinin Adaköy’ünde doğdu. İlkokulu Kaşıkçılar köyünde, rüştiyeyi Çakırlı nahiyesinde okudu.  Nuri Turgut ADALI Şumnu’da “Nüvvab”ın lise kısmından mezun olduktan sonra, bir süre de yüksek kısmında öğrenimini sürdürdü. Öğretmenlik yaptı. Haklarını koruma mücadelesindeki kararlılığı ve verdiği eserlerle daha sonra Bulgaristan Türklerinin Nelson Mandela’sı olarak adlandırılan Nuri Turgut ADALI ömrünün 23 yılını içinde Belene’nin de yer aldığı çeşitli Bulgar hapishanelerinde geçirdi. Bu zor şartlarda bile davasından vazgeçmedi. Nuri Turgut ADALI, Eski Zağra Cezaevi’nde kaleme aldığı “Gönül İster Ki…” şiirinin bir dörtlüğünde yakınlarına şöyle vasiyette bulundu:

Ben göçerken bu felekten siz dökmeyin gözyaşı
Seve seve koyun kabre gün görmeyen bu nâşı…
Belki kabrim de bulunmaz bu vahşet ülkesinde!
Gönül ister kabrim olsun bir ağaç gölgesinde!…

Hayatının seyri Bulgaristan Türklerinin 20. yüzyıldaki hali gibi olan Nuri Turgut ADALI, özgeçmişinde bu durumu şöyle anlatıyor:

“ Kısaca şöyle bir toparlamak istiyorum: Üç defa olmak üzere beş yıl temerküz kampında kaldım. 1961’de 15 yıla, 1982 yılında da üç yıla mahkûm edilerek cezaevlerinde kaldım. Ad değiştirme kampanyasında cezaevindeydim. 1985’te cezaevinden çıkar çıkmaz yine Belene Ölüm Kampı’na gönderildim. Bir süre sonra Belene’den beni Vidin’e köye gönderdiler. Benden iki gün önce aynı köye gönderilmiş Allah’ın bir nimeti ve lütfu olarak gördüğüm mücahit kardeşim ve oğlum Yusuf TÜRKOĞLU ile orada tekrar buluştuk. Oradan serbest bırakılınca köyüme döndüm. Karakola günde iki defa imza vermek suretiyle yeni hayata başladım. Aniden verilen bir pasaportla 10.06.1989’da Anavatana birkaç bavulla geldim.”

Nuri Turgut ADALI, 05 Ağustos 2004 tarihinde 82 yaşında hayata gözlerini yumdu. Kendisi için Bursa Görükle’de bir anıt yapıldı, İzmir Gaziemir Sarnıç’ta bir sokak ile parka ismi verildi. Gazeteci yazar Mehmet Türker,  Bulgaristan Türklerinin Özgürlük Mücahidi Nuri Turgut ADALI’ya ithafen “Gölgedeki Kahraman” kitabını yayınlamıştır. Bulgaristan Türklerin haklarını savunmuş, ömrünü eşitlik ve özgürlük davasına adamış Nuri Turgut ADALI’yı aramızda ayrılışının 13. yıldönümünde anarken aramızdan ayrılan Belene mağdurlarını Allah’tan rahmet diliyor, hayatta olan Belene gazilerine şükranlarımızı sunuyoruz.

İzmir Balkan Göçmenleri Kültür ve Dayanışma Derneği

 

PAYLAŞ